THÁNH ĐIÔNIXI và các bạn Tử Đạo

Mừng kính ngày: 09 - 10

Gương Thánh nhân: Theo truyền thuyết, thánh Điônixi Giám mục tiên khởi Pari, nước Pháp, chính là Atênien được thánh Phaolô đem trở lại đạo. Và sau khi trở lại, ngài đã từ bỏ danh vọng, của cải, bạn hữu để đi giảng đạo. Nhờ thánh Phaolô đào tạo, và với trí thông minh, ngài đã làm rạng rỡ danh Chúa khắp nước này.

Dựa theo tường thuật của thánh Ghêgôriô thành Tua, năm 200, Đức Giáo Hoàng Phabianô đã sai bảy Giám mục đến truyền giáo tại sứ Gôn. (Tên gọi nước Pháp ngày xưa), trong số đó có Thánh Điônixi. Ngài đến tận kinh đô Pari lúc đó gọi là Lutéc, và đi khắp nơi giảng đạo Chúa. Đi đến đâu, người ta cũng ùn ùn kéo đến nghe ngài giảng, và rất nhiều người trở lại đạo. Ngài cho cất nhiều nhà thờ để tập họ đọc kinh cầu nguyện, tham dự Thánh lễ và ban các Bí tích cho họ. Với các giáo dân ngày càng đông, thánh nhân thành lập giáo đoàn tại Pari và làm Giám mục tiên khởi giáo phận này. Ngài có được hai cộng sự viên là Linh mục Rútticô và thầy sáu Êlêntê.

Thánh nhân hết sức vui mầng vì thành quả đã đạt được. Và ngài càng nỗ lực truyền giảng đạo Chúa hơn nữa, mong đem hết mọi linh hồn về cho Chúa. Nhưng ma quỷ không bao giờ để cho người của Chúa được thành công dễ dàng. Chúng xúi giục các tư tế dân ngoại tố cáo lên hoàng đế. Ông ta ra lệnh bắt giết người theo đạo Công giáo. Thánh nhân cùng với hai cộng sự viên là Rútticô và Êlêntê bị bắt tống ngục. Nhưng tù ngục, đòn vọt không lay chuyển nổi lòng tin sắt đá của Ngài, mặc dầu lúc đó ngài đã trên 100 tuổi. Bị lửa thiêu đốt, ngài vẫn ca tụng Chúa; bị treo lên khổ giá, ngài cao rao mầu nhiệm phục sinh của Chúa và ơn cứu chuộc của Người, khiến cho nhiều người càng tin theo Chúa. Thấy không lợi mà còn tạo thêm dịp cho thánh nhân giảng đạo, nhà vua đã ra lệnh chém đầu ngài cùng với các cộng sự viên của ngài.

* Quyết tâm: Noi gương thánh Điônixi, tôi can đảm làm chứng cho Chúa, bằng lời nói, việc làm và gương tốt đời sống, nhất là bằng sự hy sinh chịu khó hằng ngày.

* Lời nguyện: Lạy Chúa, Chúa đã sai thánh Điônixi và các bạn đi rao giảng Tin mừng cho lương dân, và ban cho các ngài được can đảm chịu cực hình vì Chúa. Xin nhận lời các ngài nguyện giúp cầu thay, mà ban cho chúng con lúc thịnh đạt biết giữ tâm hồn thanh thoát, và khi gặp nghịch cảnh, không nản chí sờn lòng.

THÁNH GIOAN LÊÔNAĐI - Linh Mục

* Gương Thánh nhân: Thánh Gioan Lêônađi sinh năm 1541 tại Tốtca, nước Ý, cha mẹ ngài làm nghề thầy thuốc, nên khi lớn lên, ngài cũng nối nghiệp làm nghề nầy cho tới năm 25 tuổi, thì được Chúa gọi dâng mình cho Chúa. Ngài bắt đầu học triết học, thần học và tập rèn nhân đức. Năm 1571, ngài được thụ phong Linh mục.

Từ đó, thánh nhân chuyên lo giảng dạy giáo lý và hướng dẫn giới trẻ. Để có người cộng tác, ngài thiết lập một tu hội giáo dân, quy tụ những tín hữu thiện chí và có khả năng, giúp ngài truyền bá giáo lý tinh tuyền của Hội thánh, vì lúc đó lạc thuyết đang lan tràn, làm cho nhiều người Công giáo phải hoang mang về đức tin. Ngài dựa theo tinh thần canh tân của Công đồng Triđentinô mà hướng dẫn giới trẻ và củng cố niềm tin cho người lớn.

Nhưng vì thấy sự hiểu biết giáo lý của giáo dân rất hạn chế, nên năm 1574, thánh nhân lập thêm Hội Dòng Giáo sĩ Mẹ Thiên Chúa để truyền đạt giáo lý cho mọi người. Đây là những giáo sĩ tình nguyện khảo cứu sâu rộng giáo lý, và dùng lời giảng dạy cũng như sách vở để phổ biến cho giáo dân. Hội dòng đã được Đức Giáo Hoàng Clêmêntê VIII phê nhận, và giao cho việc canh tân Hội thánh.

Đây là việc làm rất hữu ích và cần thiết, nhưng cũng rất khó khăn, đòi hỏi nhiều điều kiện, nhất là phải có tâm hồn siêu thoát. Trong bức thư gởi Đức Giáo Hoàng Phaolô V, bàn về công cuộc canh tân nầy, thánh nhân đã viết: "Những ai muốn chấn hưng phong phú, cần nhất phải lo tìm vinh danh Chúa trên hết mọi sự. Người là nguồn phát sinh mọi điều thiện hảo, nên họ phải cầu xin và trông đợi Người trợ giúp trong công việc hữu ích nhưng vô cùng khó khăn thể ấy. Sau đó, họ đặt mình trước mặt những người mà họ muốn cải cách như là tấm gương và mọi nhân đức, và như những ngọn đèn đặt trên giá, để bằng đời sống thanh liêm và phong thái rạng ngời, họ chiếu sáng cho mọi người cư ngụ trong nhà Thiên Chúa."

Hăng say trong việc canh tân, thánh nhân đụng chạm đến nhiều người, nên bị họ chống đối dữ dội, đến nỗi ngài phải chạy về Rôma. Tại đây, ngài vẫn tiếp tục công cuộc cải cách và sáng lập trường đào tạo các nhà truyền giáo; đây là khởi điểm Trường Truyền giáo của Hội thánh, vẫn còn tồn tại đến ngày nay.

Thánh nhân qua đời ngày 9 tháng 10 năm 1609 và năm 1933 được tôn phong Hiển thánh.

* Quyết tâm: Nhiệt thành cộng tác với những người thiện chí, sửa đổi những gì chưa tốt chưa đẹp trong gia đình, xã hội cũng như Hội thánh, theo gương thánh Gioan Lêônađi.

* Lời nguyện: Lạy Chúa là Đấng ban phát mọi ơn lành, Chúa đã khơi dậy trong lòng thánh Gioan Lêônađi niềm khát vọng rao giảng Tin mừng cho muôn dân. Vì lời thánh nhân chuyển cầu, xin cho công cuộc truyền bá đức tin hằng phát triển trên toàn thế giới.

Tổng Giám Mục và Giám Mục

Phẩm phục Giám Mục

Hỏi: Thưa cha! Giám mục là gì? Tại sao có Tổng giám mục? Con được biết Việt Nam có ba Tổng Giám mục Hà Nội, Huế, Sài Gòn. Vậy ba Tổng Giám mục này chức vụ ngang nhau hay có ai có chức vụ lớn hơn? Tổng Giám mục và Giám mục, chức vụ ai lớn hơn. 

Ở Việt nam có hai hồng y, một ở Hà Nội, một ở Sài gòn, HY ở Hà Nội đã qua đời chỉ còn HY Sài Gòn. Cho con giả thiết nếu HY GB Phạm Minh Mẫn chưa nghỉ hưu vẫn còn là Tổng Giám mục Sài Gòn thì Tổng Giám mục Sài Gòn có lớn  chức  hơn những vị kia không?

Đáp: 

Anh thân mến

1. Đức Giám mục Giáo phận là người đứng đầu một Giáo phận. Tuy nhiên, không phải Giám mục nào cũng là Giám mục Giáo phận vì có những Giám mục phụ tá, Giám mục về hưu không lãnh đạo một Giáo phận.

Nhiều Giáo phận tập lại hợp thành một Giáo tỉnh và do một vị Tổng Giám mục đứng đầu. Việc tập hợp thành Giáo tỉnh là để cổ võ sự hợp tác giữa các Giám mục và các Giáo phận lân cận.Đức Tổng Giám mục cũng là Giám mục của Giáo phận mình.Tuy nhiên cũng có những Tổng Giám mục không phụ trách một tổng Giáo phận nào mà giữ những trách vụ hoặc chức vụ trong Giáo triều Rôma.Về quyền hạn thì hầu như Tổng Giám mục không có quyền gì trên các Giám mục Giáo phận trong giáo tỉnh.Vai trò của ngài chỉ mang tính giám sát và thực hiện một số việc được quy định trong Giáo Luật như : thông báo cho Đức Thánh Cha những lạm dụng về kỷ luật hay lệch lạc về đức tin, thi hành việc kinh lược với sự phê chuẩn Tông Toà nếu một Giám mục lơ đễnh nhiệm vụ này,bổ nhiệm vị giám quản Giáo phận nếu trong Giáo phận không tiến hành theo đúng những quy định (GL 436, 1), thông báo việc vắng mặt bất hợp pháp quá sáu tháng của một Giám mục Giáo phận.

Ngài có một số đặc quyền như cử hành các nghi lễ thánh trong các nhà thờ như trong Giáo phận của mình (xGL 436,3), ngài có thể mang dây pallium trong các nhà thờ thuộc giáo tỉnh, ngài có quyền triệu tập và chủ toạ công đồng giáo tỉnh (xGL 442).

Còn chức Tổng Giám mục là những vị có quyền trong tổng Giáo phận và Giáo tỉnh của mình chứ không có hơn kém nhau giữa các Tổng Giám mục Hà Nội, Huế và Sài Gòn.

Phẩm phục Hồng Y

2. Các Hồng y là những vị được ban cho tước hiệu này với vai trò bầu cử Đức Thánh Cha, trợ giúp Đức thánh cha trong việc điều hành công việc của Giáo Hội và bàn luận những vấn đề quan trọng, nên Đức Hồng Y về mặt danh dự thì cao hơn các Tổng Giám mục khác nhưng về quyền hạn thì không hơn những vị ấy.

3. Việc chỉ định các Giám mục là hoàn toàn do Đức Thánh Cha tự do bổ nhiệm theo Giáo luật Điều 377 như sau :

1. Đức Giáo Hoàng được tự do bổ nhiệm các Giám mục, hoặc phê chuẩn những vị đã đắc cử cách hợp pháp.

Ba năm một lần các Giám mục của một giáo tỉnh hay Hội đồng Giám mục hoặc cá nhân vị Giám mục có thể bí mật gửi cho Tông Toà một danh sách các linh mục có đủ tư cách tiến chức.

Điều 377

2. Ít là ba năm một lần, các Giám mục thuộc một giáo tỉnh hoặc ở đâu mà hoàn cảnh  khuyến khích, các hội đồng Giám mục phải thoả thuận với nhau và bí mật lập một danh  sách các linh mục có đủ tư cách tiến chức Giám mục, gồm cà những thành viên thuộc các Tu hội thánh hiến, miễn là vẫn tôn trọng quyền của mỗi Giám mục trong việc thông báo riêng cho Tông Toà  biết danh tính những linh mục được ngài xét là xứng đáng và có khả năng xứng hợp với nhiệm vụ Giám mục.

Đặc sứ của Đức Thánh Cha là ngưởi sẽ điều tra và lập danh sách ba vị được đề ghị làm Giám mục Giáo phận hay Giám mục phó rồi trình lên Tông Toà ý kiến của mình cũng như những người liên hệ (Điều 377,3)

Các Giám mục Giáo phận muốn đặt Giám mục phụ tá cho Giáo phận mình thì trình lên Toà Thánh danh sách của ít là 3 linh mục có tư cách lãnh nhận giáo vụ này ( Điều 377, 4).

Giám mục phụ tá không đương nhiên có quyền kế vị nhưng Giám mục phó có quyền kế vị nếu toà Giám mục khuyết vị theo Giáo luật Điều 403,3 mà không cần phải nói rõ “với quyền kế vị”:

Dây Pallium dành cho Tổng Giám mục

Điều 403

1. Khi nhu cầu mục vụ của Giáo phận đòi hỏi, phải đặt một hay nhiều Giám mục phụ tá theo sự yêu cầu của Giám mục Giáo phận; Giám mục phụ tá không có quyền kế vị.

2. Trong những hoàn cảnh nghiêm trọng hơn, ngay cả khi có tính cách cá nhân, có thể ban cho Giám mục Giáo phận một phụ tá với những năng quyền đặc biệt.

3. Nếu xét thấy thuận lợi, Toà Thánh có thể chiếu theo chức vụ đặt một Giám mục phó với những năng quyền đặc biệt, Giám mục phó có quyền kế vị.

Điều này không có nghĩa là đức Giám mục phụ tá bị cấm không được kế vị.Ngài chỉ không đươg nhiên kế vị trong trường hợp Toà Giám mục khuyết vị.Vì Đức thánh cha có quyền bổ nhiệm một Giám mục phụ tá lên làm Giám mục Giáo phận như trường hợp Tổng Giáo phận Huế/.

 Lm. Giuse Nguyễn Ngọc Bích, DCCT 

Thánh Phanxico Assisi

Mừng kính ngày: 04 - 10

Gương Thánh nhân: Thánh Phanxicô sinh năm 1182, tại Assisi nước Ý, trong một gia đình giàu có. Cha ngài làm nghề buôn bán thường đi đó đây, nên lúc nhỏ ngài sống với người mẹ hiền lành đạo đức.

Lớn lên, vì cha mẹ giàu có nuông chìu, lại thêm ảnh hưởng xa hoa của xã hội, Phanxicô chạy theo lối sống hào hoa phong nhã, ăn chơi phung phí, ham mê danh vọng giàu sang chức tước. Cậu theo bá tước Gôthi đi chinh phục các vùng gần Assisi, cốt để được vinh thăng hiển hách. Nhưng cậu đã thất trận và bị bắt cầm tù. Những ngày tù ngục khổ cực nhục nhã khiến cậu hồi tâm suy nghĩ. Và cậu đã tìm được lý tưởng cao đẹp.

Sau khi ra khỏi tù, Phanxicô trở về xứ sở, bắt đầu cuộc sống mới. Hằng ngày ngài tận tụy giúp đỡ những người bệnh tật, kẻ nghèo khổ, và siêng năng đến nhà thờ cầu nguyện, dự Thánh lễ. Một hôm đang khi cầu nguyện trong nguyện đường thánh Đamianô, ngài nghe tiếng Chúa Giêsu từ trên Thánh giá phán bảo:

- Phanxicô, con hãy đi sửa lại ngôi đền thờ của Ta đang hư nát!

Ngài không hiểu ý Chúa muốn ngài chỉnh đốn lại Hội thánh đang sa sút, nên lo đi quyên góp tiền của sửa chữa lại các đền thờ ở Assisi. Nhưng trong một buổi tham dự Thánh lễ, ngài nghe đọc đoạn Tin mừng: "Anh em hãy đi rao giảng Tin mừng... Hãy rao giảng rằng: "Nước Trời đã đến gần. Anh em hãy chữa lành người đau yếu, làm cho kẻ chết sống lại, cho người phong hủi được sạch bệnh, và khử trừ ma quỷ. Anh em đã được cho không, thì cũng phải cho không như vậy. Đừng sắm vàng bạc, hay tiền đồng để giắt lưng. Đi đường, đừng mang theo bao bị, đừng mặc hai áo, đừng đi giày hay cầm gậy..." (Mt. 10, 7-10).

Thế là thánh nhân đã hiểu ý Chúa... Ngài phân phát hết của cải cho người nghèo khó, sống đời khổ hạnh, ngày ngày đi rao giảng Nước Chúa, chăm sóc kẻ bệnh tật, sống bằng của ăn xin.

Cha ngài thấy con sống nghèo khó hèn mạt như thế thì tức giận, bắt nhốt ngài, rồi dẫn đến Đức Giám mục từ ngài luôn. Nhưng thánh nhân sẵn lòng chấp nhận hy sinh tất cả vì Chúa, ngài trả lại cho cha cả áo quần đang mặc và nói: "Từ nay tôi mới thật sự giống Chúa Kitô."

Thánh nhân muốn nên giống Chúa Giêsu hoàn toàn trong đời sống khó nghèo, hy sinh, gian khổ. Và ngài muốn phụ giúp Chúa cứu rỗi các linh hồn. Ngài hăng say lên đường rao giảng Lời Chúa khắp nước Ý. Đi tới đâu, ngài gieo rắc tình thương của Chúa đến đó. Ngài đem nhiều người trở lại với Chúa, và quy tụ được nhiều kẻ theo ngài. Ngài huấn luyện họ và thành lập Hội Dòng Anh Em Hèn Mọn, cũng gọi là Dòng Thánh Phanxicô, sống khiêm tốn khó nghèo và chuyên lo giảng đạo cho người nghèo khổ.

Năm 1212, thánh nhân còn giúp thánh nữ Clara thiết lập nhóm chị em sống nghèo khó và cầu nguyện, gọi là nữ tu thánh Clara. Sau những năm tháng tận tụy truyền giáo và đào tạo người nối nghiệp, thánh nhân rút lui vào sống trong núi, ngày ngày chuyên chăm hãm mình cầu nguyện. Chính lúc ở đây, ngài được Chúa in năm dấu Thánh trên chân tay và cạnh sườn ngài. Trong hai năm trời, các vết thương nơi năm dấu Thánh luôn rỉ máu và làm cho ngài đau đớn dữ dội, nhưng thánh nhân luôn sẵn sàng chấp nhận để hiệp cùng sự thương khó Chúa mà cứu rỗi các linh hồn.

Thánh nhân qua đời ngày 3 tháng 10 năm 1226. Và ngày 16 tháng 7 năm 1228, Đức Thánh Cha Ghêgôriô IX đã tấn phong ngài lên bậc Hiển Thánh.

Quyết tâm: Noi gương thánh Phanxicô Assisi, tôi sẵn sàng từ bỏ mọi sự, sống khó nghèo và hy sinh chịu khó hằng ngày, để cứu rỗi linh hồn tôi và anh chị em tôi.

Lời nguyện: Lạy Chúa, Chúa đã soi sáng cho thánh Phanxicô chọn cuộc đời hèn mọn khó nghèo, để trở nên hình ảnh sống động của Đức Kitô. Xin cho chúng con hằng noi gương thánh nhân để lại, mà thiết tha gắn bó cùng Chúa, và hăm hở bước theo Đức Kitô, lòng chan chứa an vui và đầy tràn yêu mến.